خانۀ عروسک و اشباح

خانۀ عروسک و اشباح

  • قیمت اصلی
    9,000 تومان
دسته‌بندی موضوعی: ادبیات کلاسیک جهان 
  • نویسنده: هنريک ايبسن
  • مترجم: مهدی فروغ
  • سال چاپ: 1394
  • تعداد صفحه: 193
+
  • هدیه ویژه

    با هر خرید دریافت کارت تخفیف به ارزش ۵ تا ۱۵٪
  • شرایط ارسال شهرستان

    ارسال به شهرستان‌ها با پست پیشتاز و باربری (شرایط و ظوابط)
  • شرایط ارسال تهران

    ارسال رایگان در سرتاسر تهران برای خرید‌های بالای ۵۰۰۰۰ تومان امکان پرداخت وجه در محل به‌صورت نقدی یا بوسیله کارتهای عضو شتاب
banner

ظاهراً آرتور میلر حق داشت که می‌گفت هنریک ایبسن را باید تبلور روح نمایشی یونان دانست

و در توضیح این‌ نکته می‌گفت که از دید ایبسن گذشته فاجعه و مصیبتی دامن‌گیر است.

گذشته در حال دخالت می‌‌کند و در نتیجه‌ی این دخالت است که گذشته و حال به تداومی واحد کشیده می‌شوند.

حال بی‌گذشته معنا ندارد و هر چه در حال می‌بینیم نتیجه‌ی عملی در گذشته است؛ یک اتفاق.

همین است که تراژدی را می‌سازد؛ تراژدی‌ای که پشت اضطراب‌های زنی خانه‌دار شکل گرفته 

و زندگی‌اش را دگرگون می‌کند. خانواده‌ای خوش‌بخت بی‌آن‌که کسی فکرش را بکند

به‌‌خاطر یک راز در آستانه‌ی نابودی قرار گرفته. زندگی‌ سراسر راز است

و گفت‌وگویی که بین دکتر رنک و نورا شکل می‌گیرد مقدمه‌ی فروپاشیِ ذهنی نورا است؛

نورایی که خیال می‌کنیم خوش‌بخت است و همه‌چیز ظاهراً نشانی از همین خوش‌بختی‌ دارد.

مصیبتِ اخلاقی‌ای که دامنِ نورای خانه‌ی عروسک را می‌گیرد نگرانش می‌کند؛

چرا که دوست نمی‌دارد فرزندانش سهمی از این مصیبت ببرند.

آن‌چه نورا می‌خواهد و فکر می‌کند همان چیزی نیست که دیگران می‌خواهند و فکر می‌کنند.

با این‌ همه نورا کار خودش را می‌کند و دست به انتخاب راهی می‌زند که اصلاً مطمئن نیست.

همین است که می‌گویند وقتی نورا درِ خانه را می‌کوبد و همسرش را ترک می‌کند،

ایبسن ماندگارترین صحنه‌ی پایانی نمایشِ مدرن را خلق کرده است.

وظیفه‌ی او پیش از هر چیز رعایتِ انسانیت خود است نه وظیفه‌ای که همسرش سعی می‌کند با یادآوری‌اش او را از رفتن منصرف کند.

به ‌هرحال این نمایش‌نامه‌ای است درباره‌ی زنی که چشم باز می‌کند و خود را در موقعیتی تازه می‌بیند؛

موقعیتی که می‌شود دست به انتخاب زد. نکته‌ی اساسی برای ایبسن مبارزه‌ی نورا است؛

گوشه‌ای ننشستن و تسلیم نشدن و حفظِ آزادی و معصومیت.

این چیزی است که در اشباح هم می‌شود به جست‌وجویش برآمد.

حق با مالکوم برادبری است که روزگاری نوشته بود هر یک از نمایش‌نامه‌های ایبسن از دل نمایش‌نامه‌ی قبلی خود سر برمی‌آورند.

جمله‌ی مشهوری از ایبسن هست که می‌گوید بعد از نورا نمی‌شد در خانه‌ی عروسک ماند؛

خانم آلوینگ باید می‌آمد. قراردادهای اجتماعی معمولاً می‌گویند باید زندگی مشترک را ادامه داد؛ 

حتی اگر مردِ زندگی غرق در فساد باشد. بااین‌همه تراژدی جایی رخ می‌نماید

که وراثت و ژنتیک دست به دستِ یک‌دیگر می‌دهند تا نسل بعد را هم بی‌نصیب نگذارند.

فرزندان نقشی در انتخاب والدین ندارند امّا بیماری ژنتیک اسوالد اصلی‌‌ترین میراثی است که به‌جای می‌گذارد.

هرچند نکته‌ی اساسیِ اشباح شاید همان شبح‌هایی است که خانم آلونیگ به چشم می‌بیند؛

دیدن چیزهایی که محال است ولی ظاهراً به چشم می‌آیند تا حقیقتی را یادآوری کنند:

زنان و دخترانی که قربانی شده‌اند؛ رفتارهای ناخوش‌آیند دیده‌اند و دم نزده‌اند و بهای سکوت‌شان محرومیت از همه ‌چیز شده؛

همه‌ چیز می‌رسد به مردان. بدخلقی و تلخی‌شان نتیجه‌ی همین سهمی نداشتن است.

بی‌سهمی آن‌ها را از قید همه ‌چیز آزاد می‌کند و ضامن معصومیت آن‌هاست.

فکر کردن به این شبح‌های پیشِ چشمِ خانم آلونیگ همان قراردهای اجتماعی دست ‌‌و پاگیری هستند

که زندگی را به کام خانم آلونیگ تلخ کرده‌اند و اجازه نمی‌دهند قیدِ این زندگی را بزند و از همسرش جدا شود.

با یادآوردن این چیزها است که می‌شود فکر کرد بی‌دلیل نیست منتقدان ادبیات نمایشی

درون‌مایه‌های اساسی کارهای ایبسن را اخلاق و آزادی دانسته‌اند.

هیچ نمایشی از ایبسن را نمی‌شود سراغ گرفت که نشانی از اخلاق و آزادی در آن نباشد

و خانه‌ی عروسک و اشباح در این بین نمایش‌هایی نمونه‌ای هستند.

مسأله‌ی اصلی نقش پررنگ انتخاب در نوشته‌های ایبسن است.

آدم‌ها می‌توانند دست به کاری نزنند و ادامه دهند، امّا ترجیح می‌دهند کار تازه‌ای بکنند

و از راه تازه‌ای بروند و هیچ کار و راه تازه‌ای نیست که خطر نداشته باشد.

اخلاق‌گرایی ایبسن را هم نباید از یاد برد. همین اخلاق‌گرایی است که مجوز انتخاب کار و راه تازه را می‌دهد.

بی‌عدالتی را نباید تاب آورد. با ریاکاران نباید نشست ‌و برخاست کرد.

هر کسی در قبال خودش مسئول است و باید به خودش وفادار بماند؛

آن‌قدر که به‌قول منتقدی رفتارش از دور ضداخلاقی به ‌نظر برسد. مهم نیست.

مهم این است که در دادگاهی شخصی نتیجه‌ی عمل خود را ببیند.

چنین مواجهه‌ای می‌تواند درون‌مایه‌های اخلاق و آزادی را دوباره به یاد بیاورد.

هر آدمی آزاد است که دست به انتخاب بزند و باید مسئولیت این انتخاب را هم بپذیرد.

این نکته‌ی اساسی کارهای ایبسن است.

«هدا گابلر» دیگر اثر این نویسنده است که توسط انتشارات علمی فرهنگی منتشر شده.

 

 

مشخصات عمومی
نویسنده هنريک ايبسن
مترجم مهدی فروغ
سال چاپ 1394
تعداد صفحه 193
مشخصات فیزیکی
نوع جلد شميز
شناسنامه کتاب
شابک 978-600-121-628-2

نظر بدهید

- پر کردن گزینه هایی که دارای نشانه * می باشند، ضروریست.

- نظراتی که به صورت فینگلیش ارسال شوند در سیستم ثبت نخواهند شد.

- نظراتی که همراه با توهین و افترا به اشخاص و یا خلاف قوانین جمهوری اسلامی ایران باشند، غیرقابل نمایش و درصورت لزوم قابل پیگیری می باشند.

لطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید تا نظر بدهید